کولی

Article in other languages:

در متن این مقاله از هیچ منبع و مأخذی نام برده نشده‌است.
شما می‌توانید با افزودن منابع بر طبق اصول اثبات‌پذیری و شیوه‌نامهٔ ارجاع به منابع، به ویکی‌پدیا کمک کنید.
مطالب بی‌منبع احتمالاً در آینده حذف خواهند‌ شد.

‎

کولی نام مردمانی دوره‌گرد و بی‌خانمان است.

نزدیک به هزار سال پیش، مردمانی که امروزه آنها را کولی می‌نامیم، از شمال هندوستان سرزمین خود را ترک گفته در سراسر جهان پراکنده شدند. آنها به‌تدریج از طریق ایران به شمال آفریقا و سپس به اسپانیا و سایر کشورهای اروپایی کوچ کردند.

کولی‌ها با اجرای برنامه‌های رقص و آواز در مسیر کوچ خود مردم را سرگرم می‌کردند، فال آنها را می‌گرفتند، کف‌بینی می‌کردند و در کنار آن به کارهای دیگری همچون آهنگری نیز می‌پرداختند. امروزه کولی‌ها در تعدادی از كشورهای آسيايی همچون ايران و تركيه و تقریباً تمام کشورهای اروپایی هستند و مشکلات و مسائل اجتماعی بسیاری را سبب می‌شوند و البته سختی‌های زیادی را نیز متحمل شده‌اند. بیشتر دولتها سعی کرده‌اند که آنها را محدود کنند. زندگی آنها با زندگی متداول اروپا کاملاً متفاوت است. بسیاری از آنها دیگر کوچ نمی‌کنند ولی نحوه زندگی خود را تغییر نداده‌اند.

گفته می‌شود که بیش از دو میلیون کولی در روسیه زندگی می‌کنند. آنها توانسته‌اند به سهم خود بر فرهنگ روس تأثير بگذارند. در روسیه به کولی‌ها «تسیگان» گفته می‌شود. البته امروزه کمتر شاهد برپایی گروه‌های رقص و آواز تسیگان‌ها هستیم. کولیان کم وبیش در همه جای گیتی به ویژه سرزمینهای اروپایی پراکنده‌اند.

زبان

ريشه اصلی زبان كوليها سنسكريت و برخی زبانهای بومی هند همچون گويش بنگالی و گجراتی است كه به مرور با زبان فارسی و گويشها و لهجه‌های محلی ايران آميخته شد. آنان هنوز هم در محاورات درون قومی خود از همين زبان استفاده می‌كنند.^[۱]

کولیان ایران

در ایران کولی‌ها در هر منطقه نام‌های دیگری دارند؛ مانند: سوزمانی، غربتی، جوکی، قرشمال و غرشمار، قره‌چی، فیوج، لولی و لوری ^[۲]

خاستگاه این مردمان به درستی آشکار نیست. گفته می‌شود که کولیان ایران را بهرام گور برای رامشگری و شادداشت مردم از هندوستان به ایران کوچاند. در برخی بخش‌های ایران یه ایشان چلنگر هم گفته می‌شود که این برای پیشه‌شان است که آهنگری است. خود واژه کولی را از ریشه کابلی یا کاولی دانسته‌اند.